SPOTKANIE PERFORMATYWNE | Dziesięcioro przykazań siostry Imeldy. Na podstawie opowiadania Róży Ostrowskiej

  • 24.04.2026 | 19:00
„Poczuliśmy do głębi, jakim więzieniem jest być dziewczyną, kiedy twój umysł jest zarazem aktywny i rozmarzony, lecz mimo to wie, jakie kolory do siebie pasują”.
Jeffrey Eugenides, „Przekleństwa niewinności”.
24 kwietnia 2026 r. na scenie Domu Literatury w Gdańsku przy Długiej 35 zobaczyliśmy „Dziesięcioro przykazań siostry Imeldy” na podstawie opowiadania Róży Ostrowskiej w reżyserii i adaptacji Pauliny Eryki Masy.
Z koncepcji reżyserskiej:
Proponowane czytanie performatywne stanowi próbę reinterpretacji opowiadania Róży Ostrowskiej poprzez współczesne narzędzia refleksji feministycznej. Reżyserkę interesuje przede wszystkim ukazanie procesu formowania dziewczęcej tożsamości jako zjawiska uwikłanego w struktury władzy, normy społeczne oraz język.
Centralną kategorią spektaklu jest „produkcja dziewczęcości”, rozumiana jako długotrwały, często niewidzialny proces dyscyplinowania ciała i psychiki. Szkoła (a szerzej: katolicka instytucja wychowawcza) zostaje tu ukazana jako przestrzeń, w której internalizowane są normy płciowe, a „niewinność” okazuje się konstruktem podszytym przemocą symboliczną. Mechanizmy systemowe gnębienia uczennic, takie jak wywoływanie w nich wstydu, lęku i poczucia winy, mają na celu całkowite przejęcie kontroli nad ich ciałami.
Spektakl nie ma charakteru ilustracyjnego. Jego celem jest ujawnienie napięć obecnych w tekście oraz ich aktualizacja w kontekście współczesnych debat o płci, przemocy, podmiotowości, a także roli wyraźnie patriarchalnej instytucji takiej jak kościół w życiu jednostki.
Celem spektaklu jest stworzenie sytuacji, w której widz rozpoznaje mechanizmy przemocy nie jako zjawiska wyjątkowe, lecz jako element codzienności i kultury patriarchatu.

Paulina Eryka Masa – iberystka, dramatopisarka, tłumaczka, oraz twórczyni związana z polskim i hiszpańskojęzycznym środowiskiem teatralnym. Wielokrotnie wyróżniana. Trzykrotnie znalazła się w półfinale Gdyńskiej Nagrody Dramaturgicznej, otrzymała Nagrodę Publiczności Nagrody Miasta Gdańska dla Młodych Twórców Kultury. Jako tłumaczka specjalizuje się w dramaturgii współczesnej Hiszpanii i Ameryki Łacińskiej. Współpracowała m.in. z Teatrem Wybrzeże, Teatrem Współczesnym w Szczecinie, Teatrem Narodowym, AST we Wrocławiu, PWSFTviT w Łodzi.
Jej praca artystyczna koncentruje się na tematach intymności, melancholii, cielesności, mistycyzmu, kobiecego doświadczenia, filozofii oraz relacji między słowem a ruchem – budując konsekwentnie własny język, który łączy emocjonalną precyzję i świadomość teatralnej formy.

Urszula Kobiela – absolwentka Akademii Sztuk Teatralnych we Wrocławiu (2017-2022) oraz tamtejsza nauczycielka akademicka jogi. Z Gdańskiem związana przez współpracę w czytaniach performatywnych z Pauliną Eryką Masą oraz Dorotą Androsz. Swoje pierwsze profesjonalne role w teatrze stawiała właśnie w Gdańskim Teatrze Wybrzeże („Balkon”, „Awantura w Chioggi”). Pozostając przy Trójmieście, w Sopocie brała udział w Sopot Non Ficion w projekcie Katarzyny Kalwat i Mikity Iłińczyka. Współtwórczyni i aktorka nagradzanego spektkalu muzycznego „Sońka”. Grała w różnych instytutach. Na przykład w Instytucie Sztuk Performatywnych przy warszawskim Teatrze Powszechnym w „Czułym Spektaklu – Medytacje w prekariacie” w reż. Marty Szlasy-Rokickiej, czy też w Instytucie Grotowskiego „Błoto / Mud” w reż. Paige Rogers.
Odbyła swoją wymarzoną podróż do Meksyku, poślubną, chociaż nikt o to nie pytał. W 2026 roku przebiegła Półmaraton i w planach ma kolejne; o to też nikt nie chce pytać, ale głośno o tym mówi.

Mikołaj Sikała – pianista i kompozytor, pedagog Akademii Muzycznej im. Stanisława Moniuszki w Gdańsku, absolwent klasy fortepianu dr Kordiana Góry (studia licencjackie oraz magisterskie) oraz dr hab. Elżbiety Pasierowskiej (studia doktoranckie). W 2022 roku uzyskał stopień doktora sztuki, obecnie pełni funkcję asystenta w Katedrze Fortepianu macierzystej Uczelni. Jest zdobywcą wielu nagród, w tym m.in. I nagrody oraz nagrody specjalnej w V Międzynarodowym Bałtyckim Konkursie Pianistycznym w Gdańsku – jako pierwszy w historii polski zwycięzca tego konkursu (2023), I nagrody w kategorii „duet fortepianowy na cztery ręce” oraz I nagrody w kat. „duet na dwa fortepiany” w I Międzynarodowym Konkursie Duetów im. Suzany Szörenyi w Bukareszcie (2016), II nagrody w II Międzynarodowym Konkursie Pianistycznym w Ortobello (Włochy, 2018), II nagrody ex aequo oraz nagrody specjalnej w 24. Międzynarodowym Konkursie Pianistycznym Mauro Paolo Monopoli Prize w Barlettcie (2021), II nagrody oraz nagrody specjalnej dla najlepszego polskiego uczestnika w II Międzynarodowym Konkursie Pianistycznym im. J. W. Krogulskiego w Tarnowie (2022), III nagrody w 48. Ogólnopolskim Konkursie Pianistycznym im. Fryderyka Chopina w Gdańsku (2017), III nagrody w VIII Międzynarodowym Konkursie Pianistycznym w Weronie (2019), III nagrody w VI Międzynarodowym Konkursie Pianistycznym Euregio Piano Award w Geilenkirchen (2018).
Występował w kraju i za granicą jako solista oraz kameralista, współpracując również z takimi dyrygentami jak m.in. George Tchichinadze (wykonując II Koncert Fortepianowy g-moll Sergiusza Prokofiewa podczas 19. edycji festiwalu Gdańska Jesień Pianistyczna), Zygmunt Rychert, Marek Wroniszewski, Wojciech Rajski, Michał Krężlewski, Jakub Montewka, Alexander Humala czy Sabrina Stachel. W 2023 roku ukazał się album „POÈME” będący owocem współpracy artysty ze skrzypaczką Anną Wandtke.
Zajmuje się również działalnością kompozytorską, za którą został nagrodzony Pomorską Nagrodą Artystyczną w kat. Pomorska Nadzieja Artystyczna oraz Nagrodą Miasta Gdańska dla Młodych Twórców Kultury. Otrzymał również Stypendium Marszałka Województwa Pomorskiego dla twórców kultury na rok 2023 na realizację projektu PARTY na cztery ręce – nagranie kompozycji dostępne jest w serwisach streamingowych.

 


Wydarzenie z cyklu Spotkania performatywne, w ramach którego poszukujemy nowego formatu prezentacji literackiej. W warunkach delikatnie teatralnych co miesiąc wystawiamy inny tekst. Materiał do naszych gdańskich spotkań wybieramy przekornie. Chcielibyśmy z czasem ułożyć z postaci i dzieł tutaj prezentowanych osobną konstelację trójmiejskich zjawisk literackich. Ale także testować różnorodne gatunki i formy literackie – od prozy przez wiersze, teksty akademickie, eseje po literaturę non fiction.

Dziesięcioro przykazań siostry Imeldy | Według opowiadania R. Ostrowskiej | Spotkania performatywne | Facebook

udostępnij: